Émile Zola

0
251

2 Απριλίου 1840 , γεννιέται στο Παρίσι ο πιο σημαντικός εκπρόσωπος του νατουραλισμού, ο Εμίλ Ζολά.

Αν και γεννήθηκε σε μία ευκατάστατη οικογένεια, έχασε τον πατέρα του στην ευαίσθητη ηλικία των 6 ετών. Τα παιδικά χρόνια του Εμίλ πέρασαν μέσα στη δυστυχία και τη μιζέρια. Το σχολείο που πήγαινε ήταν τόσο φτωχό και είχε τόσους λίγους δασκάλους, που χωρίς να διαβάζει πολύ ο μικρός Ζολά έβγαλε μ’ ευκολία τις πρώτες τάξεις. Η μοναδική χαρά και η πραγματική μόρφωση που πήρε από το σχολείο,ήταν η στενή του φιλία με δύο συμμαθητές του. Ο ένας από αυτούς ήταν ο Πωλ Σεζάν, ο μετέπειτα διάσημος ζωγράφος.

Ύστερα από την πρώτη του επιτυχία, το μυθιστόρημα “Τερέζ Ρακέν” (1867), συλλαμβάνει την ιδέα ενός μεγάλου “ρεαλιστικού κι επιστημονικού” μυθιστορήματος σε πολλούς τόμους, την ιστορία μιας οικογένειας, των Ρουγκόν Μακάρ, την περίοδο της δεύτερης αυτοκρατορίας, έργο που θα ολοκληρωθεί σε μια περίοδο 22 χρόνων. Το 1877 το μυθιστόρημά του με τίτλο “Η ταβέρνα” θα του χαρίσει ευρύτατη αναγνώριση, ενώ η έκδοση του μυθιστορήματος “Νανά” (1880) θα ξεσηκώσει σκάνδαλο. Έπαιξε σημαντικό ρόλο στην υπόθεση Ντρέιφους με το φλογερότου άρθρο “Κατηγορώ”

Ο Εμίλ Ζολά ήταν υποψήφιος για Βραβείο Νόμπελ Λογοτεχνίας το 1901 καιτο 1902 Το έργο του Εμίλ Ζολά ξεχώρισε όχι μόνο αναδεικνύοντας το ρεύμα του νατουραλισμού, αλλά πρωτίστως επειδή άσκησε τεράστια κοινωνική επιρροή με το έργο και τις παρεμβάσεις του. Ο Εμίλ Ζολά έφυγε από τηζωή στις 29 Σεπτεμβρίου 1902 λόγω δηλητηρίασης από τις αναθυμιάσεις της σόμπας στην κρεβατοκάμαρά του βυθίζοντας σε θλίψη τη Γαλλία, τον κύκλο των νατουραλιστών συγγραφέων, οι οποίοι ως δάσκαλό τους τον Εμίλ Ζολά, αλλά και ολόκληρο τον κόσμο των γραμμάτων.

1.ΝΑΝΑ

Ο Ζολά στο μυθιστόρημά του Νανά περιγράφει με εκπληκτική ζωντάνια και αμεσότητα τα έργα και τις ημέρες μιας πόρνης πολυτελείας και των πολυάριθμων εραστών της. Καταγράφει επίσης με ενάργεια τη διαφθορά ενός πολιτικού συστήματος – της Δεύτερης Αυτοκρατορίας – που ξεχύνεται ανέμελα προς τον πόλεμο και την καταστροφή. Ο συγγραφέας που είχε γνωρίσει στα νιάτα του τις πόρνες των λαϊκών στρωμάτων, έζησε αργότερα και τις ένδοξες μέρες ενός ρυπαρού μικρόκοσμου, που από το περιθώριο εισέβαλε καταλυτικά στις αριστοκρατικές κάστες και στα κέντρα εξουσίας. Θεατρίνες της οπερέτας, εταίρες υψηλά ισταμένων στο άμεσο αυτοκρατορικό περιβάλλον, μετρέσες πριγκίπων και επιχειρηματιών, πρώην λαϊκές πόρνες, αναβαθμίστηκαν και έχουν πλέον στην κατοχή τους μέγαρα, άμαξες και υπηρέτες. Ένα σχόλιο και ύμνος συγχρόνως στην ανδρική ερωτική επιθυμία που σαν τεράστιος μοχλός κινεί, αναδεύει και αναστατώνει τον κόσμο.

2. ΚΑΤΗΓΟΡΩ

H προμελετημένη καταδίκη ενός αθώου, του λοχαγού Nτρέυφους, από το γαλλικό στρατοδικείο, έφερε σε αντιπαράθεση τους οπαδούς της Aλήθειας και τις δυνάμεις του Σκότους. Tις τελευταίες αντιπροσώπευαν στη Γαλλία του περασμένου αιώνα ο υπουργός δικαιοσύνης και οι επικεφαλής του στρατού. Oχυρωμένοι πίσω από τους θώκους τους έμοιαζαν άτρωτοι. Όμως, ο Eμίλ Zολά ρίχτηκε στον αγώνα της Aλήθειας μ’ όλες του τις δυνάμεις. Mε κίνδυνο μάλιστα να θυσιάσει την ήδη φτασμένη καριέρα του εξακόντισε με την πένα του προς τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας την επιστολή KATHΓOPΩ. Eίχε συγκεντρώσει με τόσο σθένος και τόση επιμονή ατράνταχτα στοιχεία, που παρά τους λιθοβολισμούς του επίσημου κράτους και του όχλου, η Aλήθεια και η Δικαιοσύνη θριάμβευσαν. Δυστυχώς χρειάστηκε καιρός γι’ αυτό. O Eμίλ Zολά είχε πεθάνει, όταν ο λοχαγός Nτρέυφους αποφυλακίστηκε κι αποκαταστάθηκε η τιμή του. Όμως τα ονόματά τους δέθηκαν στους αιώνες με το περίφημο KATHΓOPΩ, αφού χωρίς τον συγγραφέα, ο λοχαγός θα πέθαινε ατιμασμένος.

3. Η ΚΟΥΖΙΝΑ

Η μοιχεία στην αστική τάξη μπαίνει στο μικροσκόπιο του Ζολά. Κεφάλαιο κεφάλαιο ξετυλίγει τη σιχαμερή υποκρισία, την αποτρόπαιη βρομιά και την απροσμέτρητη ηλιθιότητα των αξιοσέβαστων αστών. Αξιότιμοι κύριοι με σπιτωμένες μετρέσες,  “τίμιες” κυρίες με περίεργα βίτσια, κακομαθημένες κόρες, άπληστες καιαδίστακτες για χρήμα και επίδειξη, ιστορίες συντεθειμένες πάνω στον καμβά της απογύμνωσης και της κοινωνικής σάτιρας. Ο Ζολά με έξοχη αφηγηματολογική τεχνική διεισδύει από τα κοσμικά σαλόνια των “ευγενών” αστών στον ανήθικο και συγκαλυμμένο υπόνομο της Κουζίνας τους.

4. Η ΤΑΒΕΡΝΑ

Το έργο αυτό του Ζολά είναι ένας μεγάλος πίνακας, με ζωηράκαι σκληρά χρώματα, της εργατικής φτωχολογιάς του Παρισιού, που ζει την απόμερη, βασανισμένη ζωή της, χωρίς καμιά ψυχική ανάταση, και αποκτηνώνεται σιγά σιγά, κυλισμένη μέσα στις στοιχειώδεις πρόχειρες ψυχαγωγίες που είναι στο χέρι της να απολαύσει: Το αλκοόλ, το γεμάτο στομάχι και τη γυναίκα. Ο κόσμος αυτός των μεροκαματιάρηδων πιστεύει πως είναι ευτυχισμένος όταν εξασφαλίσει το φαΐ, το θηλυκό και κυρίως το πιοτί του. Το εικοσιτετράωρο των μεροκαματιάρηδων περιστρέφεται σ’ αυτές τις επιδιώξεις.

5. Στον παράδεισο των κυριών

Το μυθιστόρημα Στον Παράδεισο των Κυριών, γραμμένο το 1883, στον κολοφώνα της συγγραφικής επιτυχίας του Ζολά, πραγματεύεται τον ανταγωνισμό, την κατάκτηση και τον θρίαμβο του εμπορίου των«νεωτερισμών», που εγκαινία σαν με την εμφάνιση τους τα πολυκαταστήματα του Παρισιού, εις βάρος βεβαίως του μικρο-εμπορίου· μιλά για την παντοδυναμία του χρήματος αλλά και του έρωτα, για την αναπόδραστη πρόοδο που ισοπέδωσε και σκότωσε όμως ένα κομμάτι της γαλλικής κοινωνίας, αυτό των μικρο-εμπόρων, το οποίο δεν μπόρεσε να ακολουθήσει τον τρόπο σκέψης των καιρών και να αντιληφθεί την λειτουργία των νέων εμπορικών κανόνων.

6. Μία Σελίδα Αγάπης

Εγκατεστημένη στο Παρίσι μετά το θάνατο του συζύγουτης, η Ελέν Γκρανζάν ζει μια ήσυχη, σχεδόν μοναστική ζωή μαζί με την μοναχοκόρη της, τη Ζαν. Από τα παράθυρά της βλέπει καθημερινά να απλώνεται μπροστά της ημυστηριώδης και τρομακτική μεγαλούπολη, την οποία εξακολουθεί να μη γνωρίζει καθόλου. Είναι ευτυχισμένη με τον τρόπο ζωής της. Η κόρη της είναι γι’ αυτήν το παν. Η μόνη ιδέα που έχει για τη ζωή πέρα από τα στενά όρια του σπιτιού της προέρχεται από τα βιβλία, αν και σπάνια διαβάζει. Δυο καλοί φίλοι, που την επισκέπτονται μια φορά την εβδομάδα, αποτελούν όλο κι όλο τον κοινωνικό της κύκλο. Όμως, όσο κι αν το μέλλον της Ελέν διαγραφόταν ανέφελο, μια ασθένεια της κόρης της θα φέρει την αναστάτωση. Μια σελίδα αγάπης θα προστεθεί στο βιβλίο της ζωής της, αλλάζοντάς την ολότελα. Και το απέραντο Παρίσι θα σταθεί και για τις δυο τους ο μοναδικός έμπιστος φίλος, πάντα έτοιμος ν’ ακούσει κάθε τους εξομολόγηση, σαν «χορός αρχαίου δράματος», κατά το συγγραφέα.

7. ΤΟ ΧΡΗΜΑ

“…Φανταστείτε μια κοινωνία όπου τα εργαλεία παραγωγής είναι ιδιοκτησία όλων, όπου όλος ο κόσμος εργάζεται σύμφωνα με την ευφυΐα του και τις δυνατότητές του κι όπου τα προϊόντα αυτής της κοινωνικής συνεργασίας διαμοιράζονται στον καθένα ανάλογα με την προσπάθειά του. Τίποτα δεν είναι πιο απλό, έτσι δεν είναι; Μια κοινή παραγωγή μέσα στα εργοστάσια, στα ναυπηγεία, στα συνεργεία του έθνους· και ύστερα, η συναλλαγή και η πληρωμή σε είδος. Αν υπάρξει και αύξηση της παραγωγής, συγκεντρώνεται σε δημόσιες αποθήκες, απ’ όπου την παίρνουν πάλι για να καλύψουντα ελλείμματα που μπορεί να δημιουργηθούν. Είναι ένα είδος διατήρησης της ισορροπίας… Κι αυτό, σαν τσεκουριά, ρίχνει κάτω το σαπισμένο δέντρο. Όχι πια ανταγωνισμός, όχι πια ιδιωτικό κεφάλαιο, άρα τέρμα πια οι πάσης φύσης επιχειρήσεις, τέρμα το εμπόριο, τέρμα οι αγορές, τέρμα τα Χρηματιστήρια. Η ιδέα του κέρδους δεν έχει πια καμιά έννοια. Οι κερδοσκοπικές πηγές, τα εισοδήματα τα κερδισμένα χωρίς εργασία, καταργούνται…”

Πηγή:   https://el.wikipedia.org ,https://www.neolaia.gr/2021/04/02/emil-zola-biblia-gennisi/ , https://www.politeianet.gr/, https://www.public.gr

Για τον Πολιτιστικό Σύλλογο ΠέΖΟ:

Επιμέλεια: Βάσω Τέλιου

Comments are closed.